Nanotechnologia i rynek nanotechnologii w Polsce

Nanotechnologia i rynek nanotechnologii w Polsce

Nanotechnologia to dzisiaj jeden z najlepiej rozwijających się interdyscyplinarnych kierunków, który łączy w sobie m.in. fizykę, chemię, biologię, biotechnologię, medycynę, farmację, informatykę i inżynierię. To szczególny rodzaj technologii, który wykorzystuje techniki i metody o precyzji atomowej i molekularnej, które z kolei pozwalają wytwarzać produkty wyjątkowej klasy.

Dzięki osiągnięciom i wynikom wypracowanym w tej branży, powstają m.in. bardzo lekkie materiały konstrukcyjne o dużej wytrzymałości mechanicznej, niebrudzące się i antybakteryjne tkaniny, samoczyszczące powłoki antyrefleksyjne, niskotemperaturowe ogniwa paliwowe, superkondensatory czy aparaty wszczepiane do organizmu i monitorujące stan zdrowia.

Ponieważ nanotechnologie mogą być – i są – wykorzystywane w wielu branżach i segmentach, wyłoniły się nowe dziedziny naukowe takie jak nanomedycyna, spintronika, nanoelektronika, nanobiologia czy nanobiotechnologia.

Segmentacja rynku nanotechnologii

Jak podaje GUS, w 2019 roku liczba przedsiębiorstw, które stosowały nanotechnologię do produkcji dóbr pośrednich oraz finalnych i/lub prowadziły działalność badawczą oraz rozwojową w dziedzinie nanotechnologii, wyniosła 86. 21 przedsiębiorstw wykorzystywało nanotechnologię tylko w produkcji, 43 – tylko w działalności badawczej i rozwojowej (B+R), zaś 24 – zarówno w działalności B+R, jak i w produkcji.

Dla większości (62) z tych przedsiębiorstw dominującym obszarem zastosowania nanotechnologii były nanomateriały. Cztery przedsiębiorstwa zajmowały się nanomedycyną. Po dwie firmy zajmowały się oprogramowaniem do modelowania i symulacji, nanobiotechnologią, nanoelektroniką i nanooptyką. Po jednym przedsiębiorstwie działało w obszarze filtracji i membran oraz narzędzi w nanoskali. Zaś dziewięć przedsiębiorstw wykorzystywało nanotechnologię w innych obszarach.

W 2019 roku w działalność nanotechnologiczną (zarówno w jednostkach naukowych, jak i w przedsiębiorstwach) zaangażowanych było 3.137 osób (w samych w przedsiębiorstwach było to 1.039 osób). W działalność badawczą i rozwojową było włączonych 2.527 osób, w tym 1.009 kobiet.

Działalność badawczą i rozwojową w dziedzinie nanotechnologii prowadziło 147 podmiotów, z czego największy udział stanowił sektor przedsiębiorstw (55,8%). Przedsiębiorstwa najczęściej podejmują współpracę w zakresie nanotechnologii z uczelniami oraz innymi przedsiębiorstwami. W 2019 roku 32,6% przedsiębiorstw miało zawarte porozumienie o współpracy badawczej (partnerskiej) w działalności badawczej i rozwojowej z przedsiębiorstwami, uczelniami lub instytucjami zagranicznymi.

Finansowanie działalności związanej z nanotechnologią

W 2019 roku na działalność nanotechnologiczną przeznaczono 282,8 mln zł, z czego 87,6% stanowiły środki własne przedsiębiorstw. W stosunku do roku poprzedniego nakłady na działalność nanotechnologiczną wzrosły o 3,1%.

Na działalność badawczą i rozwojową wydatkowano 61,5 mln zł, co stanowiło 21,7% nakładów ogółem na nanotechnologię (w porównaniu do 16,3% w 2018). Najwyższy udział w nakładach wewnętrznych na badania naukowe i prace rozwojowe w dziedzinie nanotechnologii miał sektor szkolnictwa wyższego (65,3%). Udział sektorów przedsiębiorstw oraz rządowego łącznie z sektorem prywatnych instytucji niekomercyjnych wyniósł odpowiednio 32,9% i 1,8%.

W 2019 roku 26 przedsiębiorstw próbowało pozyskać fundusze na projekty nanotechnologiczne, z czego 11 podmiotów otrzymało takie środki. Kapitał na projekty nanotechnologiczne, w wysokości o jaką się starano, pozyskało 6 przedsiębiorstw, natomiast 5 firm otrzymało kwoty niższe. Firmy wykorzystują infrastrukturę i sprzęt przede wszystkim z zasobów wewnętrznych przedsiębiorstwa (tak robi 75% z nich).

Wartość sprzedaży wyrobów w analizowanych przedsiębiorstwach wyniosła w 2019 roku 7.307,4 mln zł, z czego 861,3 mln zł (11,8%) pochodziło ze sprzedaży wyrobów nanotechnologicznych. W skali roku nastąpił wzrost wartości sprzedaży wyrobów nanotechnologicznych o 13,1%.

Centrum Monitorowania Unii Europejskiej ds. Nanomateriałów (EUON) udostępnia informacje na temat istniejących nanomateriałów na rynku UE. Baza danych zawiera 340 unikalnych substancji / przedmiotów. Od 1 stycznia 2020 roku firmy wytwarzające lub importujące formy nanomateriału są podporządkowane precyzyjnym wymogom prawnym.

Autor: Marta Dzienkiewicz

Chcesz lepiej poznać swoją branżę – wartość rynku, trendy, firmy i potencjał rozwoju?

Zapytaj o analizę rynkuanalizę konkurencji!

Ponieważ jest to usługa dopasowywana do indywidualnych potrzeb klienta,
skontaktuj się z nami i powiedz, jakich informacji potrzebujesz.
Przygotujemy bezpłatną wycenę projektu i zaproponujemy konkretne rozwiązania.

Źródła:

Nauka i technika w 2019 roku, GUS, www.stat.gov.pl.

Świat w rozmiarze nano, czyli nanotechnologia bliżej niż myślisz, Anita Stryjewska, Na Fali Nauki, www.nafalinauki.pl.

Nanotechnologia, Politechnika Gdańska, www.pg.edu.pl.

www.euon.echa.europa.eu/pl.