Rynek produktów zbożowych w Polsce

Rynek produktów zbożowych w Polsce

Spośród wszystkich krajów Unii Europejskiej, Polska jest jednym z największych producentów zbóż oraz największym producentem pszenżyta na świecie. W 2020 roku zajęła 3. miejsce po Francji i Niemczech pod względem uzyskiwanych zbiorów.

Produkty zbożowe mają strategiczne znaczenie w gospodarce światowej, także w Polsce. Stanowią składnik pożywienia, a także znajdują zastosowanie w gorzelnictwie, piwowarstwie czy młynarstwie oraz w coraz większym stopniu w przemyśle, sektorze energetycznym czy farmaceutycznym.

Zboża można podzielić ze względu na rodzaj ziarna. Rozróżniamy zboża przemysłowe (konsumpcyjne) oraz paszowe. W przypadku tych pierwszych są to produkty, które znajdują zastosowanie w produkcji chleba, piwa, mąki, kaszy czy wódki. Towary paszowe, to te, które przeznaczone są na pasze, a powstają z kukurydzy, jęczmienia, owsa itp.

W tym przeglądzie rynkowym sprawdzamy, jak rozwija się rynek produktów zbożowych w Polsce – m.in. zbiory i ceny zbóż, a także powierzchnia upraw.

Zbiory zbóż

Według szacunków GUS, w 2020 roku zbiory zbóż ogółem wyniosły w Polsce 33,5 mln ton (to o 16% więcej niż przed rokiem). Tym samym Polska okazała się jednym z największych producentów zboża wśród krajów Unii Europejskiej, zajmując 3. miejsce.

Produkcja odmiany ozimej pszenicy wyniosła 10,3 mln ton, to o 8% więcej niż w roku poprzednim, a odmiany jarej – 1,8 mln ton, czyli o 20% więcej. Zbiory pszenżyta były znacznie większe niż w roku poprzednim (wzrost o 13% z 4,6 do 5,2 mln ton), plasując Polskę na pierwszym miejscu na świecie. Produkcja jęczmienia ozimego wyniosła 1,1 mln ton i była ponad dwukrotnie mniejsza (jak w poprzednich latach) od produkcji jęczmienia jarego – 2,7 mln ton. Zbiory owsa wyniosły 1,6 mln ton.

Powierzchnia upraw

Powierzchnia upraw w Polsce w 2019 roku wyniosła 7891,4 tys. ha (więcej niż w latach 2010-2018, kiedy ta wartość wynosiła 7,5-7,8 mln ha). Wzrost zasiewów zauważa się dla każdego rodzaju zboża. W przypadku pszenicy powierzchnia ta wyniosła ok. 2,5 mln ha (to ok 1% więcej niż w roku poprzednim). Dla mieszanek zbożowych powierzchnia upraw zwiększyła się o prawie 7% (1,0 mln ha). W wypadku żyta zanotowano wzrost powierzchni upraw o 4%. Uprawa rzepaku i rzepiku zajęła 0,9 mln ha (wzrost o 4%), a owsa – 0,5 mln ha (wzrost o 8%). Spadek zaobserwowano jedynie w zasiewie jęczmienia – o 1%.

Ceny zbóż

Zgodnie z danymi udostępnionymi przez ZSRiR (Zintegrowany System Rolniczej Informacji Rynkowej), ceny poszczególnych zbóż w 2021 roku przedstawiają się następująco:

  • pszenica konsumpcyjna – 962 zł/t,
  • pszenica paszowa – 976 zł/t,
  • żyto konsumpcyjne – 706 zł/t,
  • jęczmień paszowy – 827 zł/t,
  • owies konsumpcyjny – 685 zł/t,
  • pszenżyto paszowe – 832 zł/t.

Najdroższa spośród wymienionych powyżej jest pszenica paszowa oraz konsumpcyjna.

COVID-19 i jego wpływ na rynek produktów zbożowych w Polsce

Pandemia COVID-19 wpłynęła znacząco na zachowania konsumentów. Popyt na produkty spożywcze o długim terminie ważności przyczynił się do wzrostu produkcji makaronów (w 2020 roku odnotowano wzrost o 14,3% w porównaniu do analogicznego okresu w 2019 roku) oraz kasz (wzrost produkcji z 1,7 tys. ton w marcu 2019 roku do 3,6 tys. ton w marcu 2020 roku). Jednocześnie zaobserwowano spadek popytu na świeże pieczywo (spadek z 90 tys. ton w 2019 roku do 67 tys. ton w kwietniu i 71,4 tys. ton w maju 2020 roku). Podczas zawirowań związanych z koronawirusem, produkcja mąki w tym przypadku wykazała wzrost o 4,6%, czyli to więcej niż w poprzednim roku.

Autor: Dominika Będkowska

Chcesz lepiej poznać swoją branżę – wartość rynku, trendy, firmy i potencjał rozwoju?

Zapytaj o analizę rynkuanalizę konkurencji!

Ponieważ jest to usługa dopasowywana do indywidualnych potrzeb klienta,
skontaktuj się z nami i powiedz, jakich informacji potrzebujesz.
Przygotujemy bezpłatną wycenę projektu i zaproponujemy konkretne rozwiązania.

Źródła:

Analiza rynku zbóż, Iwona Kajdan-Zysnarska, Kacper Mytko, Centrum Doradztwa Rolniczego, www.cdr.gov.pl.

Polska: Rekordowe zbiory zbóż w 2020 r., FoodFakty, www.foodfakty.pl.

Produkcja i handel zagraniczny produktami rolnymi w 2019 r., GUS, www.stat.gov.pl.

Zboża idą jak woda. Pszenica paszowa droższa od konsumpcyjnej, Maria Chmal, AgroProfil, www.agroprofil.pl.

Jak COVID-19 wpłynął na polską produkcję produktów zbożowych?, FoodFakty, www.foodfakty.pl.